Naslovnica Preporuka Teme Pulić: Ko ima...

Pulić: Ko ima najviše koristi od nacionalizma, vitalnih nacionalnih interesa i nacionalnog identiteta?

Znate li ko su izdržavana lica? Piše: Martin Pulić

20
PODIJELI

Poznati izraelski istoričar Yuval Harari u njegovom tekstu u New Statesman-u konstatuje da su ljudska bića društvene životinje koje su milionima godina živjele u malim, intimnim zajednicama koje broje ne više od nekoliko desetina ljudi.

Danas kako pokazuje evolucioni biolog Robin Dunbar, za većinu ljudi je nemoguće upoznati više od 150 pojedinaca, bez obzira na to koliko imaju „prijatelja“ na Facebook-u. Ljudska bića lako razvijaju lojalnost prema malim, intimnim grupama poput plemena, kompanije u kojoj rade ili porodičnog biznisa, ali je teško da budu lojalni milionima stranaca.

Takva masovna lojalnost se pojavila tek u proteklih nekoliko hiljada godina kao sredstvo za rješavanje praktičnih problema koje nijedno pleme nije moglo da riješi samo od sebe. Drevni Egipat je stvoren da pomogne ljudima da steknu kontrolu nad rijekom Nil, a drevna Kina se razvila da bi pomogla ljudima da obuzda turbulentnu Žutu rijeku.

Nacije su riješile neke probleme i stvorile nove. Konkretno, velike nacije su dovele do velikih ratova. Ipak, ljudi su bili spremni platiti cijenu u krvi, jer su im nacije pružale sigurnost i prosperitet. U 19. i početkom dvadesetog vijeka nacionalistička ponuda je i dalje izgledala veoma atraktivno.

Nacionalizam je dovodio do strašnih sukoba, ali su moderne nacije izgradile sisteme zdravstvene zaštite, obrazovanja i blagostanja, navodi Harari. Od 1883. godine u Njemačkoj Bismarck je uveo zakonsko zdravstveno osiguranje, zatim osiguranje od nezgoda i na kraju penziono osiguranje. Bismarck je tada rekao:

“Moja misao je bila da osvojim radničku klasu, ili treba da kažem da podmitim, da bi oni shvatili državu kao društvenu instituciju koja bi postojala za njihovo dobro i koja bi se brinula za njihovu dobrobit”. (Up. Bismarck 1871-1898).

Šta nam to sve govori iz današnje perspektive na ovom prostoru 20 godina nakon ratova u bivšoj Jugoslaviji? To nam nedvosmisleno govori da je jasno zašto su najveći i najgorljiviji pobornici nacionalnog identiteta i zaštitnici “vitalnih nacionalnih interesa” izdržavana lica, tj. budžetski korisnici.

Drugim riječima: Penzioneri, nastavnici, državni pjesnici, državni novinari i savjetnici, policajci, vojnici, vojni invalidi, branitelji,… najviše koristi imaju od samog koncepta nacije. Da li je uopšte potrebno navoditi ko su gubitnici?

6yka.com/visoko.co.ba

Komentari

komentara

Visoko.co.ba pratite na ANDROID i IOS aplikacijama, kao i na društvenim mrežama FACEBOOK i TWITTER.