Naslovnica ZDK Kultura Radničko nase...

Radničko naselje Vareš Majdan – nacionalni spomenik

122
PODIJELI

Radničko naselje Vareš Majdan proglašeno je 2013. godine nacionalnim spomenikom, koji čini sedam stambenih objekata s okolnim površinama.
Jedno je od rijetkih naselja u BiH koja su projektirana u duhu moderne, u periodu između dva svjetska rata. Pregled terena Vareš Majdan izgrađen je nakon Drugog svjetskog rata prema urbanističkom projektu arhitekte Juraja Neidhardta iz perioda 1939/1940.

Tridesetih godina 20. stoljeća na tom mjestu izgrađena je područna Crkva sv. Barbare. Sportski objekt, Sokolski dom, napravljen je 1941. ali je srušen 11 godina poslije, prilikom izgradnje pruge, i na njegovom mjestu nalazi se Željeznička stanica. Postojalo je i kino, napravljeno 1928., ali je srušeno 1978. godine.

Mještani ovog naselja, stanari zgrada, o tome da su one nacionalni spomenik, znaju malo. Kažu da je komisija dolazila, pregledala teren i tada ih proglasila nacionalnim spomenikom na inicijativu nekoga čije ime ne znaju. Stanovnik jedne od ovih zgrada Mehmed Bijelić živi tu osam godina, a stan je dobio od vareškog Rudnika.

– Gradnja je, zaista, dobra, vidi se da je kvalitetno rađeno. Nikada ništa nije previše ni renovirano, mi smo samo nekada radili nešto na svoju ruku – kaže Bijelić i dodaje da tamo nadležni rijetko svraćaju.

Zdravko Terzić je, također, od svog preduzeća dobio stan, a u njemu živi od 1969. godine.
– Ovo su među najstarijim zgradama u Vareš Majdanu. Imaju još dvije starije, iz perioda Austro-Ugarske, ali nama nikad niko nije došao i rekao da je ovo proglašeno nacionalnim spomenikom – navodi Terzić.

Mještani pričaju da je ovo naselje nekada zaista bilo posebno i u svemu prvo. Tako je u periodu gradnje Vareš Majdana područje Vareša dobilo poštu, telefon, telegraf, izgrađen je vodovod i uvedena električna rasvjeta. A gradnjom radničke kolonije, željezničke stanice, šegrtske škole i bolnice Vareš Majdan prednjači u odnosu na “stari” Vareš Majdan.

Radničko naselje Vareš Majdan udaljeno je oko tri kilometra od samog grada, a smješteno je na obroncima brda Perun. Tokom austrougarskog perioda počeo je razvoj naselja, unutar kojeg je smještena prva željezara i talionica u državi. Naselje se i počelo razvijati njihovom gradnjom te prvim stambenim zgradama, u kojima su bili smješteni tadašnji francuski stručnjaci.

 

 

Visoko.co.ba/Avaz.ba

Komentari

komentara

Visoko.co.ba pratite na ANDROID i IOS aplikacijama, kao i na društvenim mrežama FACEBOOK i TWITTER.